Jak powstaje rooibos?
Rooibos powstaje z pędów i liści południowoafrykańskiej rośliny *Aspalathus linearis*. Droga od rosnącego krzewu do czerwono-bursztynowego naparu obejmuje kilka etapów: uprawę, zbiór, cięcie, utlenianie, suszenie oraz sortowanie. To właśnie sposób przetwarzania odpowiada za charakterystyczny kolor, aromat i smak czerwonego rooibosa.
Uprawa rooibosa
Wszystko zaczyna się od Aspalathus linearis. Roślina rooibosa jest uprawiana w Republice Południowej Afryki, na obszarach o specyficznych warunkach klimatycznych i glebowych.
Rooibos jest silnie związany ze swoim miejscem pochodzenia, dlatego geografii jego uprawy poświęciliśmy osobny materiał.
Zbiór rooibosa
Rooibos zbiera się podczas południowoafrykańskiego lata. Pędy rośliny są ścinane, a następnie transportowane do miejsca, w którym rozpoczyna się ich przetwarzanie.
Sposób zbioru może różnić się w zależności od producenta, skali produkcji oraz rodzaju rooibosa.
To moment, w którym świeża roślina rozpoczyna przemianę w znany nam susz.
Cięcie pędów i liści
Zebrane pędy rooibosa są rozdrabniane na mniejsze fragmenty.
Cięcie nie służy wyłącznie uzyskaniu odpowiedniej wielkości suszu. Przy tradycyjnej produkcji czerwonego rooibosa pomaga również przygotować materiał roślinny do kolejnego, kluczowego etapu – utleniania.
Utlenianie – skąd bierze się czerwony kolor rooibosa?
To jeden z najciekawszych etapów całego procesu.
Rozdrobniony rooibos jest zwilżany i układany w stosy. W materiale roślinnym zachodzą reakcje enzymatycznego utleniania, podczas których zmieniają się jego kolor, aromat i profil smakowy.
Zielony materiał stopniowo nabiera charakterystycznego czerwono-brązowego koloru.
Proces ten często określany jest w branży rooibos jako „fermentacja”, jednak nie jest to fermentacja w takim znaczeniu jak przy produkcji jogurtu czy napojów alkoholowych. Kluczową rolę odgrywa tutaj utlenianie enzymatyczne.
To właśnie dlatego określenia „fermentowany rooibos” i „czerwony rooibos” są często stosowane w odniesieniu do tradycyjnie przetworzonego rooibosa.
Suszenie rooibosa
Po osiągnięciu odpowiedniego stopnia utlenienia rooibos jest rozkładany cienką warstwą i suszony.
Tradycyjnie dużą rolę odgrywa tutaj intensywne południowoafrykańskie słońce.
Suszenie ogranicza zawartość wilgoci i stabilizuje surowiec, dzięki czemu może on przejść do kolejnych etapów przygotowania.
Sortowanie i kontrola jakości
Wysuszony rooibos jest następnie sortowany i klasyfikowany.
Pod uwagę mogą być brane m.in. wielkość cięcia, proporcja liści do łodyg, kolor oraz inne parametry jakościowe.
Na dalszych etapach surowiec jest również poddawany wymaganym procedurom kontroli jakości, zanim zostanie przygotowany do sprzedaży lub wykorzystania w gotowych produktach.
Od suszu do filiżanki
Gotowy rooibos może być sprzedawany jako czysty susz albo stanowić bazę kompozycji z owocami, ziołami, przyprawami i innymi składnikami.
Po zaparzeniu tradycyjny czerwony rooibos daje charakterystyczny czerwono-bursztynowy napar o łagodnym profilu smakowym.
Na tym kończy się droga produkcyjna, ale zaczyna się kolejny etap – parzenie.
Jak prawidłowo parzyć rooibosa?
A jak powstaje green rooibos?
Zielony rooibos powstaje z tej samej rośliny – Aspalathus linearis.
Podstawowa różnica polega na ograniczeniu procesu utleniania. Świeżo zebrany materiał jest przetwarzany w sposób mający ograniczyć reakcje prowadzące do powstania charakterystycznego czerwonego koloru.
Dzięki temu green rooibos zachowuje bardziej zielony kolor oraz inny profil smakowy niż tradycyjny czerwony rooibos.
Temat różnic pomiędzy nimi rozwijamy osobno:
Red rooibos a green rooibos – czym się różnią? →
Jak powstaje rooibos – w skrócie
Uprawa Aspalathus linearis
↓
Zbiór pędów i liści
↓
Cięcie
↓
Zwilżanie i utlenianie
↓
Suszenie
↓
Sortowanie i kontrola jakości
↓
Gotowy rooibos
Poznaj rooibos dalej
Jeśli chcesz lepiej poznać rooibos, zobacz również:
Poznaj roślinę *Aspalathus linearis* i dowiedz się, dlaczego rooibos nie jest klasyczną herbatą.
Poznaj Republikę Południowej Afryki i region związany z uprawą rooibosa.
Temperatura, ilość suszu, czas parzenia oraz przygotowanie rooibosa na zimno.
Wróć do Centrum Wiedzy RO.
